Century of the Self

Misschien heeft de hele wereld dit al gezien, en was ik een paar maanden geleden de laatste persoon, maar ik wil het toch nog even delen.

url-1

Het is een documentaire-serie van de BBC uit 2002 in vier delen, waarbij Adam Curtis, een bekende documentaire-maker die verschillende controversiele documentaires op zijn naam heeft staan, zich verdiept in de wereld van manipulatie van de massa.

Voor mij waren vooral de eerste twee delen interessant, omdat het gaat om wat regelmatig doe: marketing, PR, management. Grote groepen mensen proberen over te halen om te doen wat ik wil door op hun gevoelens in te spelen. (En ja, als ik dit zo zeg, vind ik het zelf ook wat creepy.)

Vooral de rol van Freud’s neef Edward Bernays die Freuds technieken inzet voor commerciële doeleinden. Hij kan als zodanig de eerste Public Relations persoon ooit genoemd worden, en is onder andere de bedenker van focusgroepen. Door groepen gelijkgestemde mensen onder begeleiding van een psycholoog gespecialiseerd in psycho-analyse vrij te laten associëren op een merk, kon dit beter aangepast worden naar de behoefte.

Zo was Bernays bijvoorbeeld verantwoordelijk voor de campagne waardoor rokende vrouwen als zelfstandig en vooruitstrevend werken gezien, als gelijke aan de man. (Zie Marlene Dietrich hierboven) En, wat ik zelf heel grappig vond, het feit dat je bij kant-en-klaar mixen vaak nog een aantal verse ingrediënten toe moet voegen. Uit een focusgroep bleek dat huisvrouwen zich schuldig voelden als ze kant-en-klaar kookten, maar door de handeling van bijvoorbeeld nog een ei toevoegen werd het product uiteindelijk beter verkocht. Geen enkel nut dus; behalve verkoop.

Na het kijken begon ik een beetje te twijfelen of ik wel echt hetzelfde beroep wilde gaan doen als deze meneer Bernays. De manier waarop hij (en natuurlijk vele anderen) ‘burger’ praktisch gelijkgesteld heeft aan ‘consument’ en ‘democratie’ aan ‘kapitalisme’ vind ik vrij eng. Gelukkig vind ik in mijn onderzoek nu hier vele tegenbewegingen voor en krijgt men zowel als consument als burger steeds meer invloed omdat we ons door het internet makkelijker kunnen organiseren en gehoord kunnen worden.

Om te begrijpen hoe belangrijk dat is, kijk hier de documentaire-reeks. En laat me de volgende keer dat je me spreekt even wat je vindt. Ik ben benieuwd!

 

 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

* Copy This Password *

* Type Or Paste Password Here *